121. Energia Słońca
Energia jest podstawowym czynnikiem decydującym obecnie o rozwoju cywilizacyjnym.
Źródła energii muszą być ograniczone - ograniczona jest bowiem ilość materii na Ziemi.
Tylko część materii ziemskiej może być nośnikiem energii.
Skąd wzięła się energia w paliwach kopalnych?
Jak doszło do tego, że możemy spalać produkty przetwarzania ropy naftowej, gazu ziemnego, węgla?
Pierwotnym źródłem energii dla paliw kopalnych jest Słońce. Zachodzące od około 5 miliardów lat procesy fuzji jądrowej powodują powstanie energii wysyłanej przez Słońce w przestrzeń kosmiczną.
Tylko skromna część energii uwalnianej w Słońcu dociera do Ziemi.
Wystarczyło to jednak na wyprodukowanie olbrzymich (ale ograniczonych!) ilości paliw kopalnych.
Podobnie Słońce jest pierwotnym źródłem energii dla biopaliw, energii płynącej wody i energii otrzymywanej za pomocą elektrowni wiatrowych.
Skąd bierzemy energię na Ziemi - jakie są pierwotnej jej źródła?
Energia Słońca
Energia Słońca style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>1
Natężenie promieniowania Słońca style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>1
Satelita na orbicie wokół Ziemi style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>1
Energia docierająca do atmosfery ziemskiej style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>2
Całkowita energia docierająca do atmosfery ziemskiej w ciągu doby. style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>3
Energia docierająca do atmosfery ziemskiej w ciągu roku style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>4
Energia emitowana przez Słońce style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>5
W ciągu jednej sekundy style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>5
Energia emitowana przez Słońce w ciągu doby style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>6
Źródło energii słonecznej style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>7
Zużycie materii słonecznej. style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>8
Masa zużyta w ciągu życia Słońca style='color:windowtext;display:none;text-decoration:none'>9
Natężenie promieniowania Słońca
Satelita na orbicie wokół Ziemi
Wokół Ziemi krąży satelita z
bateriami ogniw słonecznych.
Do satelity dociera promieniowanie słoneczne o natężeniu 1350 watów na metr kwadratowy.
Jaka energia dociera do baterii słonecznych w ciągu 1 minuty, jeśli ich powierzchnia wynosi 20 metrów kwadratowych?
Dane:
- stała słoneczna k,
- czas t,
- powierzchnia baterii S.
height=92 border=2 src="energia_slonca_pliki/image001.gif">
Szukane
Energia E=?
Rozwiązanie
Energia E równa jest iloczynowi natężenia promieniowania k, powierzchni S
i czasu t.
Powierzchnia
height=203 border=2 src="energia_slonca_pliki/image002.gif">
Powrót na początek strony
Energia docierająca do atmosfery ziemskiej
Jaka energia słoneczna dociera w ciągu sekundy do powierzchni równej przekrojowi kuli ziemskiej?
Dane:
- stała słoneczna k,
- czas t,
- promień kuli ziemskiej R.
height=92 border=2 src="energia_slonca_pliki/image003.gif">
Szukane
Energia E=?
Rozwiązanie
Energia E równa jest iloczynowi natężenia promieniowania k, powierzchni S
i czasu t.
height=19 border=2 src="energia_slonca_pliki/image004.gif">
Znamy stałą słoneczną k i czas t. Nie znamy powierzchni poprzecznego przekroju kuli ziemskiej
S.
Przekrój ten jest kołem o
promieniu R.
width=65 height=21 border=2 src="energia_slonca_pliki/image005.gif">
Można teraz obliczyć tę
powierzchnię i wyrazić w metrach kwadratowych lub wzór na powierzchnię S podstawić
do wzoru na energię E.
width=249 height=104 border=2 src="energia_slonca_pliki/image006.gif">
W wyniku zostawiamy tylko 3 cyfry znaczące, ponieważ w każdym czynniku były tez tylko 3 cyfry znaczące.
Teraz obliczymy energię
docierającą do tarczy Ziemi
height=156 border=2 src="energia_slonca_pliki/image007.gif">
Teraz obliczymy z jednego wzoru otrzymanego z podstawienia wzoru na powierzchnię S do wzoru na
energię E. We wzorze końcowym porządkujemy czynniki tak, aby stałe matematyczne były na początku wyrażenia, dalej stałe fizyczne i jeszcze dalej zmienne wielkości fizyczne.
height=279 border=2 src="energia_slonca_pliki/image008.gif">
Wystąpiła rozbieżność ale w ostatniej cyfrze znaczącej. To uzasadnia przyjętą wyżej zasadę zaokrąglania wyników obliczeń do trzech cyfr znaczących – obliczenia z końcowego wzoru dają tez tylko 3 cyfry znaczące (dwie pewne i trzecią przybliżoną).
Powrót na początek strony
Powrót na początek strony
Całkowita energia docierająca do atmosfery ziemskiej w ciągu doby.
Jaka energia dociera do tarczy Ziemi w ciągu doby?
Dane:
- stała słoneczna k,
- czas t,
- promień kuli ziemskiej R.
height=92 border=2 src="energia_slonca_pliki/image009.gif">
Szukane
Energia E=?
Rozwiązanie
Energia E równa jest iloczynowi natężenia promieniowania k, powierzchni S
i czasu t.
height=19 border=2 src="energia_slonca_pliki/image004.gif">
Skorzystamy z poprzedniego rozwiązania – wystarczy podstawić nowy czas. Zastosujemy końcowy wzór na energię
height=279 border=2 src="energia_slonca_pliki/image010.gif">
Jak ogromna jest to energia!
Energia docierająca do atmosfery ziemskiej w ciągu roku
Jaka energia dociera do tarczy Ziemi w ciągu roku?
Dane:
- stała słoneczna k,
- czas t,
- promień kuli ziemskiej R.
height=93 border=2 src="energia_slonca_pliki/image011.gif">
Szukane
Energia E=?
Rozwiązanie
Energia E równa jest iloczynowi natężenia promieniowania k, powierzchni S
i czasu t.
height=19 border=2 src="energia_slonca_pliki/image004.gif">
Ponownie skorzystamy z
wcześniejszego rozwiązania – wystarczy podstawić nowy czas. Zastosujemy końcowy wzór na energię
height=279 src="energia_slonca_pliki/image012.gif" border=2 >
Jak ogromna jest to energią!!
Energia emitowana przez Słońce
Powrót na początek strony
W ciągu jednej sekundy
Jaką energię emituje Słońce w ciągu sekundy?
Dane:
- stała słoneczna k,
- czas t,
- promień orbity Ziemi R w
ruchu wokół Słońca.
height=92 border=2 src="energia_slonca_pliki/image013.gif">
Szukane
Energia E=?
Rozwiązanie
Energia E równa jest iloczynowi natężenia promieniowania k, powierzchni S
i czasu t.
Znamy stałą słoneczną k i czas t. Nie znamy powierzchni S przez którą przechodzi promieniowanie słoneczne. Powierzchnia ta to powierzchnia kuli o promieniu równym średniej odległości Ziemi od Słońca.
width=84 height=21 border=2 src="energia_slonca_pliki/image014.gif">
Można teraz obliczyć tę
powierzchnię i wyrazić w metrach kwadratowych lub wzór na powierzchnię S podstawić
do wzoru na energię E.
width=211 height=104 border=2 src="energia_slonca_pliki/image015.gif">
W wyniku zostawiamy tylko 3 cyfry znaczące, ponieważ w każdym czynniku były też tylko 3 cyfry znaczące.
Teraz obliczymy energię przechodzącą przez powierzchnię kuli o promieniu równym średniej odległości Ziemi od Słońca.
height=155 border=2 src="energia_slonca_pliki/image016.gif">
Teraz obliczymy z jednego wzoru otrzymanego z podstawienia wzoru na powierzchnię S do wzoru na energię E. We wzorze końcowym porządkujemy czynniki tak, aby stałe matematyczne były na początku wyrażenia, dalej stałe fizyczne i jeszcze
dalej zmienne wielkości fizyczne.
height=277 border=2 src="energia_slonca_pliki/image017.gif">
Powrót na początek strony
Energia emitowana przez Słońce w ciągu doby
Jaką energię emituje Słońce w ciągu doby?
Dane:
- stała słoneczna k,
- czas t,
- promień orbity Ziemi R w
ruchu wokół Słońca.
height=92 border=2 src="energia_slonca_pliki/image018.gif">
Szukane
Energia E=?
Rozwiązanie
Energia E równa
jest iloczynowi natężenia promieniowania k, powierzchni S
i czasu t.
Skorzystamy z rozwiązania podanego wyżej
Obliczymy energię przechodzącą przez powierzchnię kuli o promieniu równym średniej odległości Ziemi od Słońca
w ciągu doby.
Obliczymy z jednego wzoru otrzymanego z podstawienia wzoru na powierzchnię S do wzoru na
energię E. We wzorze końcowym porządkujemy czynniki tak, aby stałe matematyczne były na początku wyrażenia, dalej stałe fizyczne i jeszcze dalej zmienne wielkości fizyczne.
height=279 border=2 src="energia_slonca_pliki/image019.gif">
Powrót na początek strony
Źródło energii słonecznej
Energia emitowana przez Słońce w postaci promieniowania powstaje w trakcie reakcji termojądrowych – syntezy jąder helu z jąder wodoru (protonów). W trakcie wędrówki przez Słońce pierwotne promieniowanie gamma ulega przekształceniu i z powierzchni Słońca emitowane
jest przede wszystkim promieniowanie w zakresie widzialnym.
W trakcie reakcji termojądrowych część materii występującej w postaci masy przekształca się w energię zgodnie ze wzorem Alberta Einsteina – zmiana energii równa jest iloczynowi zmiany masy i
kwadratu prędkości światła w próżni.
Jaka masa Słońca ulega przekształceniu w energię w ciągu sekundy? Skorzystamy z wcześniej otrzymanych wyników.
Dane:
- prędkość światła c,
- energia emitowana przez Słońce w ciągu sekundy E.
height=64 border=2 src="energia_slonca_pliki/image020.gif">
Szukane
Masa przekształcona w energię promienistą m=?
Rozwiązanie
Energia E równa jest iloczynowi masy przekształconej w promieniowanie m i
kwadratu prędkości światła c.
width=84 height=21 border=2 src="energia_slonca_pliki/image021.gif">
Można teraz obliczyć zmianę masy Słońca w ciągu 1 sekundy dzieląc wyemitowaną energię przez kwadrat prędkości
światła.
width=188 height=424 border=2 src="energia_slonca_pliki/image022.gif">
W wyniku zostawiamy tylko 2 cyfry znaczące, ponieważ w każdym czynniku były tylko 3 cyfry znaczące, lecz trzecia z nich coraz mniej pewna.
Powrót na początek strony
Zużycie materii słonecznej.
Ogromna ilość masy ulega przekształceniu w energię. Jaka jest to część masy Słońca?
Dane:
masa Słońca M,
masa ulegająca przekształceniu w energię w ciągu sekundy m.
height=51 border=2 src="energia_slonca_pliki/image023.gif">
Szukane:
Ułamek masy Słońca
height=88 border=2 src="energia_slonca_pliki/image024.gif">
Powrót na początek strony
Masa zużyta w ciągu życia Słońca
height=232 src="energia_slonca_pliki/image025.gif">